uống trà, cùng nhau.

DSCF1246.jpg

con đã ngủ và đêm đã thức
sương đã rơi, nhài đã lên bông
bầy kiến kéo thành đàn đi tránh bão
anh có dùng trà với em không?

bếp đã thắp, nước đun đã sẵn
ấm trà khơi, chén đã mở lòng
hũ trà ủ đã thời nhuần thắm
anh có thuận lòng với lá chăng?

lá trà sống chuỗi ngày tung tăng
trước khi hiến mạch tươi vào lửa ấm
trước khi siết buồn vui vào trầm lắng
đợi nhân gian thức giấc mộng dài

anh đừng nghĩ quá nhiều đến ngày mai
khi khôn dại là điều không đoán biết
uống với nhau một tuần trà, kẻo tiếc
gió mùa thu mới đó đã qua rồi

em đã thức một ấm trà thảnh thơi
hương đã thấm một lời ta chẳng nói
chén nước lắng những điều chưa kịp hỏi
ai biết đời ta đã lỡ những gì

cánh lá mềm như một khúc thiên di
nốt hương chớm thoát đầu môi rồi lắng
vị hoa trái óng mềm nơi cuối họng
làn khói thơm quyến luyến đến tận cùng

anh hãy nhấp một chén trà ung dung
tay chạm lại ngày xưa – thời bỡ ngỡ
ta đã thức những ấm trà thật dở
tới những vị thanh – sâu đến bất ngờ

ta đã băng những quãng đời mộng mơ
hái trà búp sóng xanh tràn trên lá
thức trọn đêm cùng mùi sao-xuyến lạ
ngỡ như người mình đổi máu tanin

mình đã uống trọn vẹn những ngày xanh
khi trà thức là một niềm an ủi
ấm trà đóng lại bao điều buồn tủi
gửi vào tay nhau từng chén vô ưu

ta rủ nhau hò hẹn với luyến lưu
mỗi khoảnh khắc đều nhất kỳ nhất hội
nếu hôm nay ta lỡ lòng bước vội
biết ngày mai có được thức cùng trà

nên đêm nay trời đã cất lời ca
con đã ngủ, quỳnh đã toan hé nụ
nước đã sôi, và lòng nhau đã rủ
anh có dùng trà với em không?

Nhược Lạc

Advertisements

Chén trà của tháng năm

YK6W2823.jpg

(bài viết đăng trên T • P O T journal vol 08: time travel)

Bài viết: Nhược Lạc | Ảnh: Phạm Đ. Dũng

***

Lần đầu tiên tôi được uống trà là lúc chừng 5 tuổi. Hình như trong một buổi giỗ lễ mùng 1 đầu năm. Gia đình chúng tôi có thói quen tụ tập nhau lại trong ngày này, vừa làm giỗ cụ, vừa gặp mặt ăn uống mừng năm mới. Trong khi những người lớn bận bịu cỗ bàn, thắp hương, hỏi han nhau về sức khỏe, công việc, còn lũ trẻ con đương chạy nhảy nô đùa, đòi ăn bánh mứt, nắm xôi; thì tôi chỉ thèm được sáp lại nơi cái bàn gỗ nâu thưa vắng.

Trên đó bày một khay ấm chén bằng sứ, kề bên có đĩa bánh đậu xanh, nho khô, hạt dưa. Dưới bàn có sắp sẵn phích nước sôi, mỗi lần mở ra là bốc hơi nghi ngút. Chỉ có ông tôi ngồi đó, lẳng lặng tráng ấm chén tinh tươm, rồi mở một hộp thiếc nhỏ, lắc nhẹ tay cho mấy cánh trà rơi vào ấm. Ông chế nước sôi từ phích vào ấm trà, đậy nắp lại, yên tĩnh chờ đợi, rồi rót dần ra chén nhỏ, nhấp môi từng ngụm thảnh thơi. Tôi không biết ông làm như vậy để làm gì, nhưng trong ký ức một đứa nhỏ năm tuổi, đó là hành động rất “người lớn”, rất “trưởng thành”.

Có lẽ cái tính tò mò và háo thắng của trẻ con đã khiến tôi ao ước được làm cái việc như vậy: uống một ngụm trà. Thế nên, thay vì đòi nước ngọt có ga, kẹo bánh ô mai như lũ trẻ trong nhà, tôi chỉ tha thiết xin mẹ cho nhấp môi chén trà xanh nước. Mẹ tôi miễn cưỡng đồng ý, sau khi đe kỹ rằng nó đắng chát vô cùng. Tôi chẳng tin. Uống xong rồi mới tin. Chao ôi là đắng, và chát. Thức vị đặc trưng của trà mạn phương Bắc pha bởi người đàn ông tuổi lục tuần. Phải nói như thế, bởi vì thủa đó ai cũng cho rằng pha trà như vậy mới là ngon. Nhưng tôi không thấy ngon, chỉ thấy tiếc. Hóa ra làm người lớn lại khổ như vậy, lại phải chịu nhiều đắng cay như vậy. Thế mà, sau cái đắng chát tưởng chừng vô cùng tận đó, lại xuất hiện một cảm vị ngọt ngào, thơ thoảng, luyến lưu. Tôi lỏn lẻn cắn hạt nho khô, rồi nhấp thêm ngụm trà mới. Bấy giờ, hàng loạt những hương vị dịu ngọt, chua thanh, nhân nhẩn, chao chát đua nhau lan toả trong khoang miệng tôi, chiếm lĩnh khắp vòm họng, rồi êm đềm trôi tuột xuống lồng ngực.

 

YK6W2814.jpg

Sau này, âm hưởng của chén trà tuổi thơ vẫn lơ đãng theo tôi trong suốt những năm tháng thiếu niên cho đến tuổi trưởng thành. Đôi khi tôi bắt gặp mình ngồi bên khung cửa gỗ, trước hiên nhà trống, trong buồng học, hay trên sạp gụ đã nhiều năm tuổi: thảnh thơi nhấp một ngụm trà. Tôi không giữ thói quen pha ấm trà đặc đắng như ông, mà gia giảm lượng trà, căn đong lượng nước cho vừa khẩu vị.

Cho đến thế hệ tôi, người uống trà đã không còn cố chấp níu giữ hương vị trà mạn sánh đặc. Tôi dần dà hiểu rằng thế giới của trà rộng lớn hơn như vậy rất nhiều. Chúng có bạch trà, hồng trà, lục trà, phổ nhĩ… Chúng có trà móc câu, shan tuyết, oolong… Chúng cũng có những trà cụ đi kèm như ấm, chén, tống, que khơi… với đủ mọi hình dáng và công năng phục vụ người thưởng thức. Câu chuyện về trà theo tôi lớn dần qua năm tháng, qua những vùng trà tôi ghé thăm, những người nông dân trồng trà và làm trà từ đời này qua đời khác.

YK6W2820.jpg

Có câu nói vui (mà thật) rằng: Nếu nhắm mắt và chỉ tay trên bản đồ Việt Nam, thì ngón tay chạm vào đâu, ắt có cây trà ở đó. Vậy mới biết thiên nhiên nói chung và hay cây trà nói riêng đã ưu ái mảnh đất hình chữ S này biết bao. Và mới thấy chén trà gần gụi và thân thiết với con người Việt Nam ta biết bao. Đó có thể là chén nước chè tươi xanh mướt mùa hè, bà hãm trong ấm tích đặt sâu vào giỏ ủ. Đó có thể là ấm trà mạn, ông tỉ mẩn pha trong những sớm đầu xuân. Đó có thể là cốc trà đá vỉa hè, cùng ta hàn huyên bao lần với chúng bạn. Hay là tuần trà shan tuyết cổ thụ, để nhâm nhi những lúc một mình.

Chuyện uống trà ở xứ mình thân thương ở chỗ, nó dành cho tất cả mọi người, mọi lúc, mọi nơi. Từ bác nông dân tới người viên chức, từ em gái nhỏ tới anh thanh niên, từ người giàu tới kẻ nghèo, từ lúc bận rộn đến giờ thư giãn, dù tâm hỗn loạn hay phút an nhiên. Tôi đã thấy ấm trà lựng thơm trong những ngày hội tiệc, đám cưới, đám hỏi. Tôi cũng thấy chén trà tĩnh lặng đưa những người đã khuất về nơi an lành. Tôi đã uống cạn bát chè tươi của bà, nhấp môi chén trà đặc của ông, đã pha hàng tuần trà với gia đình, bè bạn, hay nhâm nhi độc ẩm làm vui. Nhưng chưa lúc nào trà khiến tôi cảm thấy nó khập khiễng với không gian và con người ở đó. Trái lại, những xúc cảm và nghĩ suy của con người như được quyện hòa trong nước trà. Để rồi từ đó những niềm vui lan ra, những nỗi buồn san bớt.

YK6W2842.jpg

Bây giờ, khi đã có gia đình nhỏ cho riêng mình, tôi vẫn giữ thói quen pha trà và thưởng trà cùng người thương. May mắn thay, tôi gặp được người bạn đời cũng yêu trà như mình. Để những buổi sớm mưa xuân, những chiều hè nắng dịu, chúng tôi được rủ nhau bắc ghế ra trước sân ngồi, đun một ấm nước sôi, thảnh thơi thưởng một tuần trà. Nghe xem cái dư vị thanh đắng, ngọt dịu này sẽ lan hòa cùng chúng tôi được bao lâu, và bao năm.

người dưng vĩ đại

DSCF0832.JPG

chúng mình có thể sống thiếu nhau
điều ấy là chắc chắn

cơ thể anh vẫn tráng cường khoẻ khoắn
và lòng em vẫn hiền nhẹ an vui

chúng mình hẳn nhiên có những giấc ngủ vùi
sau nhiều giờ ngược xuôi vất vả
chúng mình sẽ đôi khi lòng nghiêng ngả
trước một bóng người lơ đãng bước qua

đời chúng mình rộn rã những lời ca
ngồi ăn bữa cơm rau và canh cá
không ăn chay, cũng chẳng làm sao cả
hai tư giờ, trái đất vẫn đủ quay

chúng mình, có thể, đôi khi uống say
và đôi lúc thở dài trong bóng tối
thỉnh thoảng sân si, lắm điều hối lỗi
nhưng ngày mai màu nắng vẫn lên đầy

phố mùa đông phủ cánh má đỏ hây
anh hôn lén một bờ mi xa khác
em dựa dẫm một bờ vai thô rám
và không ai phủ quyết được đời mình

em chẳng thể là cô gái thật xinh
anh chẳng phải người đàn ông toàn hảo
những điều dở hơi chúng ta hay cười nhạo,
có khi lại vướng hết vào mình

thế nhưng,
giữa bao la của những cuộc viễn chinh
anh đã dừng lại bên khóm trúc
em đã chọn trồng thêm một đoá cúc
để vườn xuân nở rộ đến hôm này

chúng ta, phải chăng, là những kẻ không may
sống cả đời chẳng thành ai vĩ đại
chỉ lặng sống qua những ngày khôn dại

riêng một hôm,
chúng ta chọn đại
để trở thành duyên nợ của đời nhau

ai mà đoán nổi chuyện mai sau
chỉ biết được hôm nay còn kề cạnh
trước đôi mắt cuộc đời sắc lạnh
thì tay mình còn ấm, ôi may

ta đi qua một đoạn trường này
để biết ơn một người dưng vĩ đại
người bình thường biết thương ta mê mải
để viết nên dăm chuyện đỗi phi thường

cảm ơn Anh,
người ta vẫn còn thương.

Nhược Lạc

một tuần trà

000065.JPG
Taken by Lạc.

anh không có nệm, có hoa
anh không có ấm tử sa
yêu kiều
anh không có hết cả chiều
nhàn cư ngồi lại
bên siêu nước đầy

anh chỉ có
ngón tay gầy
vụng thô lóng ngóng
dớt dây bàn trà
anh chỉ có một đêm sa
ấm xiêu, chén sứt, mớ trà hái tươi

anh chỉ có
nét môi cười
tự hôm nao ấy của người ghé ngang
anh chỉ còn khúc tịch tang
tự xưa vọng lại muộn màng còn đâu

anh còn suốt
một bể dâu
điệp trùng cánh mỏi cò đâu dám về
anh còn hăm mấy cơn mê
người khôn kẻ tỉnh biết trề môi son

anh còn chi
nữa, chẳng còn
tới đây là hết một lon nước mùa
mưa rồi cũng hết được thua
trà rồi cũng dứt nước đùa lá xanh

em mà bước lại cùng anh
thời em chỉ có chát tanh ngậm ngùi
thôi em ngồi lại chút thôi
vừa xong một ấm trà tươi giấu tình

từ mai anh lại nín thinh
từ mai em lại lên dinh cùng chồng
từ mai ấm lại thành không
từ mai trà ngát, cứ trồng vậy thôi

tới đây là hết tuần rồi.

Nhược Lạc

dạ vâng,

000009
Taken by D.

tôi chỉ có hôm nay
để pha ấm trà này
để đọc cuốn sách hay
để may thêm chiếc áo

để trồng một cây táo
để xào đĩa mỳ thơm
để níu vòng tay ôm
để mơn man khúc gió

để nuôi một con chó
và thêm một con mèo
để nghe tiếng lèo nhèo
của trẻ con hàng xóm

để hơ trên bếp nhóm
mấy củ khoai lang già
để hát một khúc ca
từ cây đàn đã cũ

để mua quả đu đủ
thắp hương cho ông bà
để muối hũ dưa cà
và rang thêm ít lạc

để nghe tiếng xào xạc
của cây cối trong vườn
để dặn cá đừng ươn
nhớ nghe lời bố mẹ

để làm chả lá hẹ
để ngâm gạo thổi cơm
cắm lọ hoa lay-ơn
và nói lời cảm tạ

trước khi ngày trôi qua
trước khi đời xa lạ
trước khi tôi sẽ là
một ai tôi chẳng biết.

Nhược Lạc 

tập nói

IMG_3917

“ngày xưa quả đất hình tròn
ngày nay quả đất vẫn tròn đấy thôi”

con người từ thủa nằm nôi
đã tròn vành tiếng của trời đất xưa

vào rừng rõ biết dạ thưa
gặp cây biết cúi, gặp mưa biết mừng
gặp giông bão biết ngập ngừng
gặp con thú dữ biết chừng mực lui
gặp bông hoa nở biết vui
gặp chùm dâu dại biết mùi ngọt thơm
gặp con suối mát biết ơn
trời xanh cho nước dịu cơn khát nguồn

nhân gian tám vạn nỗi buồn
bắt đầu tự lúc người đi buôn rừng
đất đai tàn tạ, dửng dưng
ai xui lấp bể, thanh trừng thú hoang

theo tôi về lại núi ngàn
để nghe tiếng Mẹ ngân vang động lòng
cùng tôi vốc ngụm nước trong
thanh ngoan cuống họng để mong đổi lời

đổi lời ngạo nghễ thành “ơi”
đổi câu oán giận thành lời nhớ thương
đổi đam mê chốn vô thường
thành chân nhẹ nhõm trên đường đất thô

cùng tôi rũ bụi thành đô
về nơi sống lại bi bô tiếng người.

Nhược Lạc 

 

*hai câu đề tựa là lời hát trong bài “Trái đất tròn” của Quái Vật Tí Hon 

mùi hương trên tay

12316597_1157078987653928_3973082891498664890_n
Taken by Linh Neko

Ở mỗi giai đoạn trong cuộc sống, muốn biết bản thân hạnh phúc đến đâu, chỉ cần ngửi mùi hương trong lòng bàn tay.

Có khi tay thơm đầy mùi giấy mực, có khi tay quanh quẩn mùi gạo vừng, hoặc mùi chè xanh, mùi rượu mận. Thời điểm buồn bã nhất, bàn tay mình chỉ có mùi laptop, mùi điện thoại, mùi xập xình trong những quán bar. Còn những tháng ngày này, tay mình thơm những mùi-Hà-Nội-nhất.

Mỗi buổi sáng đều thơm mùi trà ấm. Trà cúc, trà gừng, trà nụ, trà ngâu… Mùi núi rừng đưa đến từ đâu, cứ lẩn khuất khi ngồi đóng từng túi trà Bạch Hạc. Bàn tay mình cũng thơm mùi xôi sớm, mùi mứt gừng, mùi gạo rang. Cùng thơm mùi lá cây, mùi mực đầy, mùi giấy mới. Cùng thơm mùi mưa xuân, mùi hoa cau, mùi ngọc lan trên phố. Cùng thơm một mùi người, ấm dịu mãi trong lòng.

Nhược Lạc