Chuyện nghề viết

Vài gợi ý về thực hành viết sáng tạo

Tôi tạm dùng từ “viết sáng tạo” để phân biệt với các mục đích viết lách khác, chẳng hạn như viết nhật ký, viết thư giãn, viết xoa dịu…

Viết sáng tạo có thể hiểu đơn giản là bạn viết để tạo ra tác phẩm. Nó khác cách viết dành riêng cho bản thân ở chỗ, ngay từ khi đặt bút viết bạn đã muốn tạo ra một tác phẩm độc lập – thứ có thể chia sẻ tới người đọc một cách hoàn toàn tách biệt với bạn.

Đó có thể là một bài thơ, một bài tản văn, truyện ngắn, truyện dài, tiểu thuyết. Đó là thứ mà sau khi viết xong, chúng tách rời khỏi bạn, tự chúng sống một đời sống khác. Mọi đánh giá, từ đó về sau, đều thuộc quyền của độc giả. Tôi gọi đó là viết sáng tạo.

Trong quá trình hoạt động trong ngành quảng cáo, dịch vụ nhà hàng, viết bài cộng tác với tạp chí, viết blog, ra sách….. tôi nhận ra bản thân có một số kinh nghiệm nhất định, đúc rút trong quá trình viết lách. Nhân dịp có vài người em, người bạn inbox hỏi về vấn đề này, tôi muốn viết một bài chia sẻ công khai, vì có thể sẽ có nhiều hơn một người viết mới đang quan tâm, trăn trở về việc: làm sao để sáng tác tốt hơn.

Các gợi ý của tôi gồm có:

[1] Viết tự do mỗi ngày (Free-writing)

Việc viết tự do có hai mục đích cơ bản. Một, là giải tỏa căng thẳng, tháo gỡ các khúc mắc về tâm lý. Tôi nghĩ đây là điều ai cũng thường gặp trong đời sống, và để cho câu chữ viết ra được sáng, đẹp – tôi nghĩ rằng chúng ta nên tự giải quyết vấn đề của mình trước. Hãy viết thoải mái một lát, trong khoảng 500 chữ, để có một tâm tư rỗng rang.

Hai, là khơi nguồn. Khơi nguồn xúc cảm, tâm tư và cả nguồn sáng tạo. Có những thứ vốn luôn nằm bên trong mình, nhưng mình không thể hoặc rất khó để nhận ra. Việc viết liên tục không nghỉ có thể vô tình khơi ra. Sau khi viết, nếu bạn tìm ra gì đó, hãy nhặt thật cẩn thận những bụi vàng đó – ghi chép ngắn gọn lại trong sổ tay/mục note của bạn.

[2] Học cách nhìn và nghe ở mức độ sâu hơn.

Tôi biết, chúng ta vẫn luôn nhìn và nghe đều đặn mỗi ngày. Nhưng điểm khác biệt giữa một người làm sáng tạo và những người khác đó là: họ luôn tìm thấy những điểm mà người khác bỏ qua.

Cái cây cách nhà hai ngã tư. Bầu trời lúc một rưỡi chiều. Hướng gió đổi lúc ba giờ. Vòi nước bị rò rỉ. Đôi tất của người giao hàng. Hay người đó không đi tất. Tiếng khóc của đứa trẻ hàng xóm mỗi bảy giờ tối, thứ sáu hàng tuần không khóc. Chén trà mới pha. Cũng chén trà đó, pha vào hôm qua. Và hôm nay.

Ý tôi là, nhìn mọi thứ. Kỹ lưỡng hơn. Không cần phân tích gì cả mà chỉ nhìn thôi. Có thể ghi lại những điều mà bạn thấy đặc biệt ấn tượng. Còn không, hãy chỉ nhìn thôi. Nhìn mỗi ngày.

Và nghe. Lắng nghe nhịp điệu. Nghe nhạc. Nhạc không lời. Nhạc có lời. Nhạc giao hưởng. Nhạc trẻ. Vọng cổ teen. Tài Smile. Sơn Tùng MTP. Mọi thứ.

Đọc văn của người khác thành tiếng. Đọc văn của chính bạn. Chú ý nhịp điệu khi đọc thành tiếng. Vì sao, cùng là một câu văn mang ý như vậy, của người này bạn đọc thấy êm miệng, của người khác nghe lục cục. Nhớ cảm giác êm ái đó, cảm giác lục cục đó. Nhớ những nhịp điệu đó.

[3] Luôn ghi chép lại thật nhanh

Tôi thường dùng Note trong điện thoại cho các ghi chép nhanh, và Notion trên laptop. Tôi cũng dùng sổ tay cho các trường hợp ghi chép cần nhiều hơn chữ nghĩa đơn thuần.

Ghi trên máy giúp tốc độ viết ra nhanh hơn, lưu trữ dễ dàng hơn. Ghi trên giấy giúp đầu óc mở mang hơn, dễ liên kết nhiều dữ kiện hơn.

Cả hai cách ghi chép trên đều cần thiết.

[4] Tự ra đề bài cho mình và hoàn thành nó MỖI NGÀY

Dù là thơ, văn, truyện ngắn, truyện dài… tất cả với tôi đều là một dạng câu trả lời cho một câu hỏi, một bài tập có từ trước đó. Hãy bắt đầu với việc giao đề tài cho mình, và làm nó mỗi ngày.

Mỗi ngày một bài thơ. Mỗi ngày một đoạn viết 500 chữ. Mỗi ngày một chương trong cuốn truyện dài mà bạn ấp ủ. Mỗi ngày.

[5] Rao lên cho làng nước biết (Show your work!)

Việc làm đủ bài tập mỗi ngày thực sự chẳng dễ dàng gì, nhất là khi bạn tự ra đề, tự làm và không có ai kiểm soát. Đừng làm vậy. Hãy khoe nó ra!

Tạo một blog cá nhân, một website, một fanpage trên Facebook….bất kỳ nền tảng nào giúp bạn chia sẻ những gì bạn biết. Từng lượt xem, lượt thích sẽ là một thứ áp lực nhất định cho bạn, nhưng cần có. Và cũng là cả nguồn động viên cho bạn.

Nếu bạn thích tác phẩm, bài viết của ai đó, cũng tương tự vậy, đừng im lặng. Hãy rao lên cho làng nước biết!

[6] Đặt mục tiêu lớn hơn

Có thể, mỗi người sẽ có những cách học khác nhau, cách hoàn thiện bản thân khác nhau. Nhưng với tôi, việc đặt ra các mục tiêu nhất định, giúp mình tiến xa hơn.

Có thể, không phải lúc nào ta cũng đạt được các cột mốc mà mình mong đợi. Song, ta sẽ luôn tiến xa hơn thời điểm mà mình đã đứng trước đó 6 tháng, 1 năm, 2 năm…

Thử hình dung về những mục tiêu lớn hơn. Một dự án cá nhân, một triển lãm, một sự kiện làm độc lập hoặc kết hợp với bạn bè nghệ sĩ, xuất bản một cuốn sách, xuất bản cuốn thứ hai…

Đặt mục tiêu, tức là tự cho mình một mốc thời gian. Ví dụ, một năm tới. Có thể viết cho chính mình một lá thư gửi vào futureme.org để xem một năm sau đó, mình đã làm được chưa. Nếu làm được rồi, quá tuyệt. Nếu chưa làm được, thật tuyệt, giờ là lúc ta bắt đầu làm.

.

Cuối cùng, hãy thật sự hoàn thành từng tác phẩm một. Từng bài thơ. Từng truyện ngắn. Từng truyện dài. Từng cuốn trường thiên tiểu thuyết mà ta mơ. Hãy hoàn thành nó trước khi đánh giá nó.

Tin tôi đi, người viết nào cũng từng thấy những gì mình viết ra dở tệ và không có giá trị gì. Nhưng nếu ai cũng vì thế mà dừng lại, chúng ta sẽ chẳng có tác phẩm nào để đọc, như bây giờ.

Hoàn thiện hơn hoàn hảo. Hãy hoàn thiện đã, rồi để cho tác phẩm được sống đời độc lập của nó. Và người xem sẽ đánh giá giùm bạn. Việc của bạn với tác phẩm đó đã hoàn thành kể từ lúc bạn đặt dấu chấm cuối cùng.

Giờ, là lúc bạn đi tiếp, cùng một tác phẩm khác.

Đi nào.

Nhược Lạc

Tản văn

nếu không biết trồng cây, thì sao?

Thỉnh thoảng tôi hay viết mấy bài kiểu vậy. Tức là kiểu “nếu không biết, nếu không giỏi bla bla thì sao?”.

Theo đó, thường thì tôi muốn nói với bạn rằng cũng không sao lắm đâu. Tôi có cách để thích nghi với điểm yếu đó của mình. Cách thức đó là vầy, là vầy.

Là nếu không thực sự giỏi điều gì, thì cứ khám phá nhiều lên. Thử và sai và thử và sai và thử và sai.

Là nếu không đẹp, và cũng không thích chuyện làm-đẹp kiểu váy vóc điểm trang, thì thôi. Tìm một cách làm-đẹp khác, phù hợp với mình hơn.
Là nếu không biết viết, không khéo tay, không tự tin. Thì thử hỏi mình xem có thích không, có muốn đi tiếp, làm tiếp không? Nếu câu trả lời là có, thì cứ làm tiếp thôi.

Tôi tin rằng mỗi người luôn có cách để giải quyết vấn đề của mình.
Vậy, nếu không biết trồng cây thì sao?

Thì, trước đây, tôi luôn cố gắng chọn những cái cây rất khó chết. Không thể chết. Gần như bất tử.

Hoa giấy. Hoa nhài. Trầu bà. Xương rồng. Rau muống (vâng, đúng rồi đấy, chưa chết thì vào bụng rồi). Vân vân.

Cho đến khi gặp chồng tôi. Ông ấy trồng những cái cây mà tôi không thể thuộc nổi tên. Cách thức chăm sóc mỗi cây mỗi kiểu mà tôi không muốn nhớ. Thứ duy nhất tôi ráng nhớ là thỉnh thoảng tôi dùng khăn mềm lau lá cho sạch bụi. Vậy thôi.

Và từ đó, nếu không biết trồng cây, thì tôi sẽ hỏi chồng tôi. 😃

Bạn đừng nghĩ tôi đang cố gắng phát cơm tró ở đây. Tôi chỉ muốn nói rằng: đôi khi việc không biết một thứ gì đó, cũng là điều tốt.

Đó là cơ hội cho ta hỏi han người khác. Cho ta cần người khác. Cho ta gần người khác. Cho chúng ta, theo cách nào đó, ở lại bên nhau.

Nhược Lạc

Thơ

em yêu anh

em yêu anh giản đơn mùa hạ
đôi khi quên cách nói năng
đôi khi dùng dằng,
giận dỗi điều vô lối

em yêu anh trời dầm nước lội
sóng lưng người, cây cối ngả nghiêng

em yêu anh trăng sáng đêm yên
không vì sao nào chạy trốn

em yêu anh mâm cơm bình ổn
cơm sắp hai bát
đũa hai đôi
bữa trà hai chén

em yêu anh rón rén
yêu anh rực trời
yêu anh thảnh thơi

yêu im ắng và yêu nhộn nhịp
yêu hửng dương và hoàng hôn tím

yêu xa xôi bịn rịn
yêu gần gụi sát sườn

yêu, thương
là một
đoạn đường
cứ đi.

Nhược Lạc

Tản văn

làm bạn với cơn giận bất chợt

Một buổi sáng thức dậy, tôi nhận thấy một cơn nhức nhối giận dữ bốc lên hầm hập trong người mình.

Tay chân tôi bứt rứt chỉ muốn đập phá cái gì đó, nhưng vốn mang họ Đỗ quá lâu, tôi nhìn quanh nhà thấy cái gì cũng là tiền cả. Cái này ba triệu, cái kia triệu rưởi, cái đó bảy trăm…không dám đập cái nào, tôi cứ vậy ngồi xuống tuyệt vọng với cơn giận dữ đang tuôn trào.

Tôi nghĩ rằng ok, mình sẽ thiền một chút, vì ít ra nó miễn phí. Nhưng không được! Suy nghĩ của tôi kiểu: nào hít thở hít thở một hai một hai… Còn mạch máu trong người tôi thì kiểu: PHỪNGGGGG!!!!! Thiền cái beep!!!

Chà, vừa điên tiết giận dữ vừa nghèo khổ không dám đập phá, tôi bèn nhắn tin cho bạn. Sau một hồi nói chuyện về cái cơn bứt rứt trong người tôi, chúng tôi quyết định là có thể nó chỉ do hormone mà thôi.

Tuy nhiên, dù nguyên do là gì, thì cơn giận dữ mà tôi đang có đây là thật. Việc của tôi là phải chấp nhận sự tồn tại của nó, và giải quyết nó. Hay nói như bạn tôi thì “việc của mình là làm sao để săn sóc cho mình bây giờ nè”.

Bạn tôi đưa ra một vài sáng kiến. Thí dụ trong nhà có cái gì rẻ hơn không? Cái gì mà đập rồi mình không ngồi khóc hai tiếng sau đó? Giấy báo? Xé giấy? Vẽ tùm lum tùm la trên giấy? Rạch giấy? Đập trứng? Đập rồi quánh trứng loạn lên, đằng nào chẳng ăn?

Chúng tôi cùng ngồi bàn xem có thể để đập phá gì mà không tổn hại về kinh tế. Sau một hồi thảo luận sôi nổi thì, lạ chưa, cơn bứt rứt của tôi dần xẹp xuống. Chúng tôi đã không tìm cách lơ nó đi, ép nó xuống. Thay vào đó, chúng tôi lôi nó ra, nhìn thẳng vô nó và tìm cách hạ hỏa cho nó.

Tôi nghĩ, cơn giận, sự nhức nhối trong người…có lẽ cũng giống như một đứa trẻ cô đơn? Điều nó mong muốn có lẽ chỉ là: được chú ý.

Khi nó tìm cách la làng lên, thì đó hẳn không phải một điều ‘từ trên trời rớt xuống’. Có lẽ nó đã được tích lũy từ bao lâu đó, mà ta không để tâm, không đoái hoài, tới một ngày không chịu nổi, đứa trẻ ấy phải gào thét ầm ĩ lên, để ta ngoái đầu nhìn lại.

Thật may mắn vì tôi có một người bạn đủ tin cậy để thốt ra thành lời. Còn nếu không có, tôi nghĩ mình vẫn sẽ cố gắng tìm cách để trút ra. Thường thì tôi sẽ viết liền tù tì ba ngàn, năm ngàn chữ. Tôi sẽ đập trứng, rồi quánh lên, rồi rán chúng, như bạn tôi nói. Tôi sẽ lôi mớ giấy báo ra, ngồi xé từng tờ, từng tờ một, hoặc vò chúng lại và ném mà không sợ vỡ hỏng cái gì. Tôi sẽ đập gối trên giường, cọ toilet, lau nhà, nấu mì spaghetti… Hoặc tôi sẽ, khóc một chút.

Nhưng tôi tin là, luôn phải có thứ gì đó được trút ra ngoài, để chiếc ống giận dữ căng phồng bít cứng kia, được xả thông, được nhẹ nhõm trở lại.

Vào những ngày mà chúng ta phải loanh quanh quá nhiều trong một không gian hẹp như thế này, tôi tin những đợt cảm xúc tiêu cực sẽ càng dễ xuất hiện. Khi đó, tôi mong bạn đừng cố đè nó xuống, thậm chí đừng cố ngồi thiền như tôi.

Bạn tôi nói đang bực mà ép mình ngồi xuống có khác chi nén một cái lò xo. Anh tôi nói đại ý là: tỉnh thức để biết mình đang khổ đau chỗ nào và lúc này cần làm gì. Ví dụ khát nước thì đi uống nước, chứ khát nước mà ngồi thiền thì có dở hơi không.

Không, chúng ta không. Nên tôi mong bạn luôn tìm thấy những cách riêng, để nhận biết cơn đau khổ hay giận dữ, bực tức của chính mình, và xả nó đúng cách.

Nhược Lạc

Tản văn

Yu-gen

Trong tiếng Nhật có một từ dùng để chỉ những điều không thể nhìn thấu, không thể gọi tên, chỉ có thể cảm nhận, đó là: Yu-gen.

Đó là thứ cảm giác “Nhìn mặt trời lặn xuống triền đồi phủ đầy hoa. Thơ thẩn trong rừng hoang mà chẳng nghĩ chuyện quay về nhà. Đứng trên bờ cát nhìn thuyền nhỏ khuất bóng sau đảo xa. Lặng ngắm đàn ngỗng bay đến lúc hòa cùng sắc mây chiều tà. Và đây, bóng tre run ngả xuống thân tre.”

Trong tiếng Việt cũng có một từ mang hàm nghĩa như vậy, đó là: U huyền.

U là ẩn núp, sâu xa. Phàm cái gì giấu nơi kín không ai biết, thời gọi là u. Chỗ ở lặng lẽ mát mẻ gọi là u nhã.

Huyền là huyền diệu, huyền bí. Lẽ sâu xa lắm gọi là huyền. Như người tu đạo, đời gọi là huyền học. Nhà Phật gọi cái cửa do đấy vào tu là huyền quan.

Thật vui khi người ta không cố gọi tên mọi sự, mà chỉ gợi. Yu-gen, hay U huyền, là thứ chỉ có thể cảm thấy, không thể nhìn thấu, không thể phân tách.

Cuộc sống có nhiều điều càng phân tách lại càng sai. Như từng nốt hương, vị trà mình uống sáng nay – nếu cứ cố gọi tên, thì hương bay mất.

Nhược Lạc

Thơ

tôi Việt Nam

tôi Việt Nam đậu phụ sốt cà
tôi chả ốc chả cốm chả rươi đúng vụ
tôi nộm đu đủ kinh giới nhặt trong vườn
tôi miến lươn khô cong mùa hạ nắng cháy
tôi mật chuối chảy, mìn mịn sương sáo đen đêm
tôi ngọt ngào nêm, mằn mặn nêm, thanh thanh tô bún mượt mà
tôi cá chình, cá lóc, cá rô phi

mẹ tôi mùa hè nườm nượp mơ mận, sấu ngâm, dâu tằm rộn rã
mặn ngọt êm ả lịm mát đá tuổi thơ
bà tôi cay trầu ngẩn ngơ, bà vôi trong kê nắp hờ,
bà vẳn tiền lưng quần, bà xếp túi nilon gầm giường
ông tôi muối vừng, xôi đậu, chè tươi thơm mùi quất mới
bố tôi hồng xiêm mới chín rụng đuôi quả mềm tay

tôi lớn lên rau muống nhựa chát tay
biết nấu ăn cơ bản
nhàn nhạt vị phương Bắc bình thường

tôi lớn lên giá đỗ mướp hương
canh măng móng giò, canh bóng nấm mọc
tôi lớn lên không thích học
lười lười mì gói thêm bơ

đôi khi tôi ất ơ, ngồi không mùa gió
tôi chanh muối gừng sả, tôi dâu tằm lên men
tôi buồn nhá nhem, liêu xiêu chén trà xanh thở
tôi tóp mỡ, tôi muối lạc vừng, tôi tưng bừng ruốc thịt
tôi khóc thút thít, nước dừa êm ru

tôi Việt Nam vừa đủ
mẹ tôi đắp bồi từng bát cơm tơi

tôi,
trong tất cả sự thảnh thơi,
luôn thơm mát gió mừng lúa mới.

Nhược Lạc

cửa tiệm của lạc · Tản văn

chuyện bạn bè

Tôi muốn kể cho mọi người nghe hai câu chuyện thế này.

Một là, gần đây bạn bè có vẽ tặng tôi một (vài) bức tranh. Sau khi các bức tranh được đăng lên trên mạng, thì (những) người bạn của tôi cũng nhận được inbox nhờ “vẽ hộ cho tao với”. Tất nhiên là bạn tôi từ chối, nhưng là một lời từ chối cực kỳ khó khăn.

Hai là, hồi tôi mới ra tập thơ Cơm nhà nói chung là êm, và gần đây là bắt đầu hành trình với Cửa tiệm của Lạc, tôi đã ngỏ ý gửi tặng bạn bè những món đồ như: sách, sổ, trà… Song, bạn bè tôi chỉ nói rằng: “đừng tặng, cứ để tôi mua”.

Mượn hai câu chuyện đó, để muốn nói về một chuyện, là: khi nào thì nên/không nên nhờ bạn bè giúp đỡ?

Trước tiên, tôi tin rằng: bạn bè thì cũng là người. Họ đang sống và làm việc dựa trên kỹ năng nhất định mà họ có. Để có được khả năng, kỹ năng, sự thành thục ấy….hoàn toàn không có gì miễn phí. Ai cũng tốn rất nhiều thời gian, tiền bạc…. để trở nên giỏi về một điều gì đó, và dùng nó để kiếm ra tiền.

Khi bạn đang nhờ bạn bè sử dụng kỹ năng công việc của họ, để làm gì đó cho bạn – đừng nghĩ rằng: “giúp nhau một tí thôi mà”. Hãy thử nghĩ như thế này: bạn đang đề nghị họ: lấy ra …. triệu đồng, tương đương với …. giờ làm việc của họ, để cho không bạn. Hãy điền vào đó các con số 10, 20, 30, 50… tôi tin là bạn sẽ nhận ra câu nói của mình mang một sắc thái ý nghĩa hoàn toàn khác.

Bên cạnh đó, vì là bạn bè, nên bạn cũng đang đồng thời đưa họ vào một thế khó từ chối. Không ai muốn làm bạn mình buồn lòng, nhưng cũng không ai muốn làm việc mà không lương.

Chính tôi cũng nhiều lần được nhờ cậy đặt hộ cái tên thương hiệu, viết giùm slogan, viết hộ bài báo…. Thậm chí hồi trước có bạn còn hồn nhiên inbox nhờ dịch giùm 100 trang tài liệu.

Thôi nào bạn ơi, trước khi nhờ ai đó, đặc biệt nhờ người mà mình có quen biết, xin hãy thử hỏi lại bản thân có sẵn sàng thiết kế không công một cái logo không, có sẵn sàng quăng 10, 20 triệu tiền công đáng ra mình có thể nhận, ra sọt rác, hay không?

Chuyện tiền bạc là thứ dễ làm bạn bè xa nhau nhất. Hãy cẩn trọng khi đụng đến những thứ đó, dù là khi vay mượn, hay nhờ vả nhau. (Đặc biệt là khi nhờ vả những chuyện liên quan mật thiết đến kỹ năng kiếm cơm của người khác.)

Vậy, chúng ta có thể nhờ cậy bạn bè chuyện gì?

Thật ra cũng vô cùng, tùy thuộc vào mức độ thân thiết giữa hai người bạn. Nếu bạn không chắc lắm về mức độ thân thiết, tức là nó không đủ. Nếu bạn không quá cần điều đó (ví dụ một bức tranh để khoe trên mạng), vậy cũng không nên nhờ. Nếu bạn thực sự rất cần, vậy đó là một “business”, hãy đề nghị một khoản chi trả phù hợp, được thỏa thuận giữa hai người.

Và luôn luôn, luôn luôn tâm niệm rằng “có qua có lại”. Không ai cho không ai cái gì cả. Những cái “qua-lại” không nhất thiết phải là tiền bạc, song luôn cần có.

Còn với người được nhờ, mong bạn đừng ngại nói không, nếu bạn không thể hoặc không muốn giúp. Thẳng thắn là đặc quyền của một tình bạn thật. Còn nếu không thể thẳng thắn với nhau, thì tôi tin rằng mối quan hệ này đã tới lúc nên dừng lại.

Nếu là người hoạt động trong lĩnh vực nghệ thuật, có lẽ bạn sẽ đồng cảm với tôi ở điểm này: hoàn thiện một tác phẩm nghệ thuật là điều chẳng dễ dàng gì, nếu không muốn nói là cực kỳ khó khăn.

Tôi rất rất hiểu điều đó, dù tôi chẳng phải nghệ sĩ gì cả. Nhưng khi nhìn thấy những người bạn của mình nói riêng, hay nghệ sĩ nói chung – cho ra mắt một tác phẩm – điều đầu tiên tôi muốn làm, là ủng hộ họ.
Đặt pre-order, mua bản đặc biệt, mua thêm bản bình thường, bình luận động viên, chia sẻ thông tin, viết bài review….. tất cả những điều ấy, lúc mình làm thì bình thường thôi, nhưng đối với một tác giả – đó là cả nguồn động viên cực kỳ quý giá. Họ có thể neo vào đó để quên đi những vất vả, chật vật, khổ sở và nhiều điều khác trong quá trình sáng tác.

Một cuốn truyện tranh, một bức tượng, một cuốn sổ, một cái ví nhỏ….. bạn cầm trên tay, coi vậy chứ là rất nhiều mồ hôi, công sức, năng lực sáng tạo đã đổ vào đó. Nếu là bạn của họ, chắc bạn phải càng hiểu rõ hơn những khán giả – những người mua thông thường – vậy, bạn càng nên là người ủng hộ bạn mình nhiều hơn.

Nếu không thể ủng hộ, thì im lặng cũng là một cách. Nếu không thể im lặng, thì vẫn phải im lặng, chứ đừng nên để họ phải cố gắng tìm một cách lịch sự, để từ chối bạn.

Vì công bằng, sòng phẳng là nền tảng trước tiên cho một tình bạn lâu bền.

Nhược Lạc

Thơ

mùa đầy trong tay

tôi nghe chim hót bằng giọng bẩm sinh
tôi đọc thơ với giọng bình thường

tôi gặp người qua đường
gật đầu chào nhau sau lớp che mặt
tôi chạm vào ánh mắt
trong veo xa xăm, đâu đó tòa tháp đàng xa
tôi gặt một giọt mưa qua
lúi cúi đựng trên tay đầy mùa chín rộ

và những nỗi khổ
dẫu quen thân
cũng tựa vào mây mà mềm mỏng xuống

tôi mời em uống
bất luận mùi em thương
chén trà nhẹ hương
nốt hoa trái em gặp,
là mỗi miền sắp đặt
ký ức quy định từ lâu

tôi có gạt em đâu
nhưng xin nỗi sầu
đừng trĩu xuống
ngày ta gặp mùi hoa mộc cũ.

Nhược Lạc

Tản văn

những may mắn nhỏ

Những may mắn nhỏ cho hôm nay lòng ơn huệ:

  • gội đầu trong ngày ấm nắng
  • hong tóc trời chiều, không sợ trúng gió
  • tắm xong có chồng rủ uống trà
  • dẫu trời mưa, có mái che khỏi ướt
  • trong nhà còn gạo
  • bữa tối có hai loại rau để chọn
  • bếp thơm mùi canh ninh: phổ tai, cải củ, hành tây sên nhỏ lửa
  • gọi nghe giọng cha mẹ còn khỏe
  • con cái xúc ăn ngoan
  • con vẽ mình trông khá giống người
  • tối rủ nhau uống trà không ai từ chối
  • giữa những cơn lắng lo, mình dặn nhau chậm lại một chút
  • còn đủ điều kiện giúp chỗ này, người kia một chút
  • bạn mình xịn hơn, lập quỹ góp máy thở, trồng cây giữ đất, làm bánh, nấu cơm tặng người…
  • uống đủ hai lít nước một ngày, có đủ hai lít nước để uống một ngày
  • thỉnh thoảng còn có ô mai
  • chữ vẫn trôi xuống tay đều đặn, thành văn và thơ
  • ai đó vui với điều mình viết
  • ai đó khóc trong lúc viết thư cho mình
  • ai đó nhắn cho Cửa tiệm của Lạc nửa đêm, hỏi về sách, mà chọn thêm cả sổ và trà
  • bạn gửi chè cho mình ăn chiều
  • mình đóng trà gửi bạn uống trong những ngày giãn cách
  • chúng mình nhắn tin cho nhau: giữa nhiều tin lo, còn cả meme xàm xí
  • niềm vui thi vị, vẫn được phép nảy nở giữa muộn phiền
  • giữa những triền miên, hạnh phúc được bình tâm thở.

Nhược Lạc

Thơ

hẹn qua

xin chào phố thị âu lo
cho tôi trở lại nôi đò một hôm

sớm mai thoát giấc mưa nồm
khi nao nắng rạng lôm côm trở mình
sẽ phơi hết chuyện linh tinh
buồn, vui, tình tỉnh tang tang qua trời

còn lại một đám mây thôi
mưa nhỏ một giọt
qua thời,

là qua.

Nhược Lạc